Πρωτοχριστιανική και βυζαντινή Κύπρος


ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟ ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΣΤΗ ΛΕΜΕΣΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΑΦΟ

Διοργανωτές: Ουρανία Περδίκη και Χαράλαμπος Πέτσας


Αρχίζει το πρόγραμμα με επίσκεψη στην γυναικεία Ιερά Μονή Αγίου Γεωργίου Αλαμάνου, ενός από τους «Τριακόσιους» πρόσφυγες της Παλαιστίνης, τους λεγόμενος «Αλαμάνους» Αγίους της Κύπρου. Ήταν Έλληνας Ορθόδοξος ερημίτης, ο οποίος μόναζε στην Παλαιστίνη πριν έρθει στην Κύπρο. Αφού γύρισε πολλά μέρη του νησιού, κατέληξε στη περιοχή όπου είναι κτισμένο το μοναστήρι. Εκεί βρήκε μια σπηλιά, που είχε από κάτω λίγο νερό, που τώρα είναι αγίασμα. Με προσευχή, νηστεία, αγρυπνία και ησυχία, καθαρίστηκε από τα πάθη και έφτασε στην τέλεια αγάπη του Θεού.

THEO2 XO 2 THEO2 XO 3 THEO2 XO 8 THEO2 XO 5

Στη συνέχεια, επίσκεψη στον Άγιο Τύχωνα, ένα χωριό, στο οποίο υπάρχουν απομεινάρια κάθε εποχής στην Κύπρο: αρχαιοελληνική, Βυζαντινή και Μεσαιωνική. Στο χωριό υπήρχε παλαιότερα εκκλησία αφιερωμένη στον Άγιο Τύχωνα. Στα ερείπια της εκκλησίας βρίσκεται ο τάφος του Αγίου Ιωάννη του Ελεήμονα, ο οποίος γεννήθηκε στο χωριό τον 5ο αιώνα.

Πεντάλεπτη διάλεξη από τους διοργανωτές με θέμα: Η περιοχή Αμαθούντας κατά τους πρώτους χριστιανικούς χρόνους.

Επίσκεψη μετά στο Μονάγρι, στην Ιερά Μονή Παναγίας Αμασγούς, η οποία ιδρύθηκε γύρω στο 1000 και έχει τοιχογραφίες του 12ου και του 16ου αιώνα, με πιο σημαντική την εικόνα της Θεοτόκου της Αμασγιώτισας του 1569, που είναι αμφιπρόσωπη με εικόνα της Σταύρωσης. Από το 1991 η Μονή λειτουργεί ως γυναικεία κοινοβιακή αποτελούμενη από 10 μοναχές με ηγουμένη την αδελφή Επιφανία.

Αμέσως μετά στο χωριό Λόφου. Περιήγηση στο χωριό, το οποίο έχει σπάνια αρχιτεκτονική, με γραφικά πέτρινα σπίτια. Η περιήγηση οδηγεί στην εκκλησία της Παναγίας Χρυσολοφίτισσας, που κτίστηκε με κρασί, λόγω έλλειψης νερού.

lofou4 lofou2 lofou1

ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΧΡΥΣΟΛΟΦΙΤΙΣΣΑΣ

Η κύρια εκκλησία του χωριού, αφιερωμένη στον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου, αναγέρθηκε τον 19ο αιώνα. Το εσωτερικό του ναού κοσμούν εξαίσιες τοιχογραφίες, το επιβλητικό τέμπλο, ο δεσποτικός θρόνος, ο άμβωνας και το ξυλόγλυπτο προσκυνητάρι. Το εσωτερικό της εκκλησίας κοσμείται με ένα μοναδικής ομορφιάς γυναικωνίτη. Στην εκκλησία υπάρχουν παλιές εικόνες της Παναγίας, του 11ου αιώνα και του 16ου αιώνα. Σύμφωνα με την παράδοση η εκκλησία κτίστηκε στο σημείο όπου κάποιοι βοσκοί βρήκαν το εικόνισμα της Παναγίας. Είναι αξιοσημείωτο πως για την ανέγερση της εκκλησίας εργάστηκαν αφιλοκερδώς όλοι οι κάτοικοι του χωριού Λόφου. Επικεφαλής όλων των εργασιών ήταν ο ιερέας του χωριού. Ο κάθε χωριανός αναλάμβανε και μια εργασία. Ο ένας μετέφερε πέτρες, άλλος ασβέστη και όταν ήρθε η σειρά κάποιου άρχοντα να μεταφέρει και να πληρώσει νερό για το κτίσιμο της εκκλησίας, αυτός προτίμησε το κρασί, αφού το είχε άφθονο και η τιμή του ήταν πολύ χαμηλή.

Ακολούθως στο Πελέντρι, στην Εκκλησία Τιμίου Σταυρού, του 12ου αιώνα, η οποία περιλαμβάνεται στα Μνημεία Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της ΟΥΝΕΣΚΟ. Έχει τοιχογραφίες του 12ου και του 14ου αιώνα, με μια σπάνια για τις εκκλησίες της Κύπρου τεχνοτροπία, που μοιάζει με σύγχρονα παραδείγματα από εκκλησίες της Ελλάδας, της Καππαδοκίας και της Κρήτης. Πεντάλεπτη ομιλία με θέμα: Η σταυροφορική τέχνη στην Κύπρο.

THEO2 XO 22 THEO2 XO 27

Επίσκεψη στη συνέχεια στην Παναγία Καθολική, όπου υπάρχει ένα αξιόλογο εικονοφυλάκιο. Εκεί διαφυλάσσονται πολλά αξιόλογα κειμήλια από τον 12ον μέχρι και τον 19ον αιώνα. Αρκετές από αυτές είναι αξιόλογα δείγματα της βυζαντινής τέχνης στη Κύπρο, ενώ σχεδόν όλες οι εικόνες που κοσμούν το εικονοστάσι, δέχονται επιδράσεις από την Ιταλική τέχνη του 16ου αιώνα.

Μετάβαση στη συνέχεια στο χωριό Λουβαράς, στη μεσαιωνική εκκλησία του Αγίου Μάμα. Στις τοιχογραφίες του ναού (τέλος του 15ου και αρχές του 16ου αιώνα) διακρίνεται η επίδραση της ιταλικής αναγέννησης στην βυζαντινή τέχνη της Κύπρου.

Επιστρέφοντας στη Λεμεσό, στάση στο χωριό Αψιού, όπου υπάρχει η Ιερά Μονή Παναγίας Αμιρούς, της κόρης δηλαδή ενός Εμίρη από την Συρία, που ήταν τυφλή εκ γενετής. Ο πατέρας της την πήρε στο εξωτερικό για θεραπεία και παραπλέοντος τις ακτές της Αμαθούντας η τυφλή κόρη είδε για πρώτη φορά φως σε κάποιο σημείο. Ακολουθώντας το φως οδηγήθηκαν στο χώρο όπου ακόμη και σήμερα υπάρχει το ιαματικό αγίασμα της Μονής το οποίο αναβλύζει από βράχο. Εκεί ακριβώς βρέθηκε και η μικρή εικόνα της Παναγιάς Βρεφοκρατούσας η οποία ανάγεται στην εποχή των Εικονομαχιών. Η Εικόνα αυτή βρίσκεται σήμερα ενσωματωμένη σε μεγαλύτερη εικόνα της Θεοτόκου η οποία ανάγεται στον 16ον αιώνα και είναι τοποθετημένη στο τέμπλο της Μονής και αυτή ακριβώς είναι η θαυματουργός εικόνα της Παναγίας Φανερωμένης. H κόρη του Εμίρη αφού νίφτηκε από το αγίασμα βρήκε το φως της. Ο Εμίρης ως ένδειξη της ευγνωμοσύνης του στην Παναγία ανήγειρε το πρώτο Ναό ο οποίος διασώζεται μέχρι σήμερα ανακαινισμένος.

THEO2 XO 29 THEO2 XO 31 THEO2 XO 30THEO2 XO 32 THEO2 XO 33

Το αγίασμα της Μονής και σήμερα έχει φήμη για τις θαυματουργικές ιδιότητες του ιδιαίτερα όσες αφορούν ασθένειες των οφθαλμών.

Επίσκεψη στο Ακρωτήρι, στην Ιερά Μονή Αγίου Νικολάου των Γάτων. Σύμφωνα με την παράδοση, σε αυτό συγκεντρώθηκαν εκατοντάδες γάτοι, για να εξοντώσουν τα φίδια τα οποία αφθονούσαν στην περιοχή και αποτελούσαν κίνδυνο για ανθρώπους και ζώα. Η παρουσία τόσων πολλών φιδιών στην περιοχή ήταν το αποτέλεσμα μιας δεκαεφτάχρονης ανομβρίας που έπληξε το νησί στις αρχές του 4ου αιώνα μ.Χ. Πηγάδια, βρύσες και ποτάμια είχαν ξεραθεί και ο πληθυσμός διασκορπίστηκε για να βρει καλύτερες συνθήκες.

Την κατάσταση αυτή αντιλήφθηκε η βασιλομήτωρ Αγία Ελένη όταν έκανε σταθμό στην Κύπρο πριν την μετάβαση της στην Παλαιστίνη. Μετά την επιστροφή της στην Κύπρο από την Ιερουσαλήμ όπου είχε βρει τον Τίμιο Σταυρό, έφερε μαζί της γάτους για να εξολοθρεύσουν τα φίδια και εργάτες για να κτίσουν την εκκλησία. Σύμφωνα πάντα με την παράδοση η Αγία Ελένη άφησε και ένα κομμάτι από τον Τίμιο Σταυρό.

Σήμερα το μοναστήρι συνεχίζει να προσφέρει στέγη σε αρκετούς γάτους συνεχίζοντας την παράδοση.

THEO2 XO 36 THEO2 XO 37 THEO2 XO 38

Κοντά στο αρχαίο Κούριο, στην Επισκοπή Λεμεσού, είναι η Εκκλησία και ο τάφος του Αγίου Ερμογένους, ο οποίος ήταν επίσκοπος στη Σάμο. Σύμφωνα με την παράδοση, όταν μαρτύρησε, οι πιστοί τον έβαλαν σε ένα φέρετρο και τον έρριξαν στη θάλασσα, η οποία των μετέφερε στην Κύπρο. Ο ναός του κτίστηκε τον 13ο αιώνα και ήταν μοναστηριακός. Η μνήμη του Αγίου Ερμογένη εορτάζεται στις 5 Οκτωβρίου.

Δίπλα βρίσκεται ο Αρχαιολογικός χώρος Κουρίου, όπου υπάρχουν κατάλοιπα από τη νεολιθική την ελληνιστική και κυρίως τη ρωμαϊκή και παλαιοχριστιανική εποχή.Τα σημαντικότερα μνημεία του Κουρίου είναι: η Ρωμαϊκή Αγορά, η Οικία του Αχιλλέα, η Οικία των Μονομάχων, το Θέατρο, η Οικία του Ευστολίου και η Επισκοπική Παλαιοχριστιανική Βασιλική.

Αμέσως μετά στο όμορφο χωριό Κοιλάνι, στην Εκκλησία της Αγίας Μαύρης και Αγίου Τιμόθεου, οι οποίοι είκοσι μέρες μετά το γάμο τους συυνελήφθησαν από τον ηγεμόνα για την χριστιανική τους δράση και πέθαναν μετά από 9ήμερο σταυρικό μαρτύριο. Συνεορτάζονται στις 3 Μαϊου.

THEO2 XO 47 THEO2 XO 48

Ακολούθως στη Μονή του Τιμίου Σταυρού Κουκάς, την οποία λέγεται ότι έκτισε η Αγία Ελένη. Στο εσωτερικό του ναού, φυλάσσεται τεμάχιο του Τιμίου Σταυρού, ενώ υπάρχουν εξαιρετικές τοιχογραφίες, οι οποίες ανάγονται στο 14ο αιώνα, και παραμένουν αναλλοίωτες μέχρι σήμερα.

THEO2 XO 49 THEO2 XO 50

Αμέσως μετά στο Όμοδος, στο Μοναστήρι του Τιμίου Σταυρού, ένα από τα παλαιότερα και πιο ιστορικά μοναστήρια του νησιού. Σύμφωνα με την παράδοση κάτοικοι γειτονικών χωριών, μια νύκτα πρόσεξαν μια φωτιά ανάμεσα σε κάτι θάμνους στην περιοχή που βρίσκεται σήμερα κτισμένο το Μοναστήρι. Όταν ξημέρωσε πήγαν στο μέρος που είδαν την φωτιά αλλά δεν είδαν κανένα σημάδι. Το φαινόμενο αυτό επαναλήφθηκε αρκετές νύκτες. Τότε άρχισαν να σκάβουν τη γη για να ανακαλύψουν μια μικρή σπηλιά μέσα στην οποία βρήκαν το Σταυρό. Για να ευχαριστήσουν τον Θεό έκτισαν πάνω από την σπηλιά ένα παρεκκλήσι και φύλαγαν εκεί τον πολύτιμο θησαυρό τους που έγινε για αυτούς ιερό προσκύνημα. Με την πάροδο του χρόνου το εκκλησάκι επεκτάθηκε και μετατράπηκε σε Μοναστήρι με πολλούς μοναχούς και τεράστια περιουσία όχι μόνο στη Κύπρο αλλά και στο εξωτερικό διατηρώντας Μετόχι στην Κωνσταντινούπολη και ακίνητη περιουσία στη Ρωσία.

Μια πεντάλεπτη διάλεξη με θέμα: Ο Τίμιος Σταυρός στην Κύπρο.

Επίσκεψη στην Ιερά Μονή Παναγίας Τροοδίτισσας, η οποία κτίστηκε μετά την περίοδο της Εικονομαχίας, την μεσοβυζαντινή περίοδο (12ο αιώνα).

THEO2 XO 55

Το Καθολικό και τα υπόλοιπα κτίσματα είναι μεταγενέστερα, του 18ου-20ου αιώνα. Ανεκτίμητο κειμήλιο της Μονής είναι η θαυματουργός εικόνα της Παναγίας, η οποία προέρχεται από τη Μικρά Ασία και είναι γνωστή για τα θαύματά της σε άτεκνα αντρόγυνα που επιθυμούν να φέρουν στον κόσμο ένα παιδί.

Στις 15 Αυγούστου, ημέρα της εορτής της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, γίνεται μεγάλο πανηγύρι.

Αμέσως μετά πάμε στην Ιερά Μονή της Παναγίας του Κύκκου, μια από τις τρεις μεγαλύτερες και ιστορικότερες σταυροπηγιακές Ιερές Μονές της Κύπρου. Στην Μονή υπάρχει και η γνωστή εικόνα της Παναγίας της Ελεούσας (του Κύκκου) που παρουσιάζει την Παναγία βρεφοκρατούσα από τη δεξιά πλευρά, που κατά την παράδοση φέρεται να είναι αγιογραφημένη από τον Ευαγγελιστή Λουκά.

Θα επισκεφθούμε και το πολύ πλούσιο Μουσείο και οι διοργανωτές θα κάνουν μια πεντάλεπτη διάλεξη για τη μονή και Τα Σταυροπηγιακά Μοναστήρια της Κύπρου

Αμέσως μετά στην Βάσα Κοιλανίου, επίσκεψη στην Παναγία Ευαγγελίστρια, η οποία κτίστηκε σε γοτθικό ρυθμό με τρούλο, γύρω στο 1900 από τους κατοίκους της κοινότητας. Ο ναός διαθέτει ένα όμορφο και ξεχωριστό διακοσμητικό καλλιτέχνημα, τόσο εξωτερικό όσο και εσωτερικό. Είναι μεγάλη εκκλησία και έχει την άνεση να φιλοξενήσει γύρω στους 500 πιστούς. Στο κέντρο του ναού, το μαρμάρινο εικονοστάσι διαθέτει τρεις πύλες, όπου βρίσκεται η εικόνα της Παναγίας Ευαγγελισμού και προς την γωνία υπάρχει διακοσμημένη εικόνα του Αγίου Παντελεήμονα. Δεξιά από την ωραία πύλη, αγιογραφία του Χριστού, να κάθεται στο θρόνο ως μέγας αρχιερεύς. Δίπλα η Αποκεφάλιση του Ιωάννη του Προδρόμου, πιο πέρα της Ζωοδόχου Πηγής και του Αποστόλου Ανδρέα. Όμορφες παραστάσεις πουλιών από γύψινη κατασκευή, διακοσμούν το μαρμάρινο εικονοστάσι.

null null

Μετάβαση στο Άρσος και επίσκεψη στην Εκκλησία Αγίου Φιλίππου, που κτίστηκε το 13ο αιώνα και δίπλα του βρίσκεται το παρεκκλήσι της Αγίας Μαριάμνης, αδελφής του Αποστόλου Φιλίππου. Το εσωτερικό του ναού κοσμείται από ένα ξυλόγλυπτο εικονοστάσιο του 19ου αιώνα με τρεις σειρές φορητές εικόνες. Ψηλά στο εικονοστάσιο υπάρχει η Σταύρωση.

Την άλλη μέρα, πρωί-πρωί θα ανηφορίσουμε ανάμεσα σε χαρουπιές, αμυγδαλιές και αμπέλια για να φτάσουμε στο Μοναστήρι του Τιμίου Σταυρού στο χωριό Ανώγυρα. Ο σημερινός ναός της μονής κτίστηκε τον 14ον αιώνα και έχει ακόμα ορισμένα κατάλοιπα τοιχογραφιών από τον 15ον αιώνα, Παλαιολόγιας ζωγραφικής. Στην αυλή του μοναστηριού γίνεται πανηγύρι κάθε 1η Αυγούστου.

THEO2 XO 71

Εικονική περιήγηση του ναού.

Επίσκεψη στη συνέχεια στο Μουσείου Παστελιού της Ανώγυρας, το μοναδικό μουσείο στην Κύπρο, στο οποίο ο επισκέπτης ενημερώνεται πώς παρασκευάζεται παστέλι από χυμό χαρουπιών.Είναι αξιοσημείωτο, πως οι κάτοικοι εξακολουθούν να το παρασκευάζουν με παραδοσιακό τρόπο, όπως διασώθηκε από γενιά σε γενιά. Το Μουσείο στεγάζεται στο παλιό τουρκοκυπριακό σχολείο του χωριού, το οποίο αναπαλαιώθηκε το 2000, ενώ στο χώρο μπορεί να δει κανείς και το παλιό ελαιοτριβείο.

Στη συνέχεια στο χωριό Πάνω Αρχιμανδρίτα, επίσκεψη στο Ξωκλήσι των 318 Αγίων Πατέρων, σε ένα σπήλαιο σκαμμένο σε ένα βράχο, στο οποίο υπάρχει τάφος με τα οστά των Αγίων. Στο υπόλοιπο μέρος υπάρχουν τοιχογραφίες. Εδώ και μια πεντάλεπτη διάλεξη των διοργανωτών με θέμα: «Οσίων Άσκησις».

Ακολουθεί επίσκεψη στο Ασκητήριο του Αγίου Ιλαρίωνος στην Επισκοπή Πάφου

THEO2 XO 81 THEO2 XO 83

Ο Άγιος Ιλαρίων ήταν πρότυπο πίστεως και υπακοής στο Θεό, αλλά και πρότυπο αγωνιστικότητας και γνήσιας αρετής. Υπήρξε ένας από τους πιο σπουδαίους παλιούς χριστιανούς ερημίτες και έζησε μάλιστα αρκετά από τα χρόνια της ζωής του στην Πάφο. Γεννήθηκε στην Θαβαθά το 290 και όταν ασπάσθηκε τον χριστιανισμό, διδάχθηκε τον Κανόνα της Ασκητικής από τον Μεγάλο Αντώνιο. Όταν πέθαναν οι γονείς του, μοίρασε τη μεγάλη περιουσία του στους φτωχούς και για τριάντα επτά χρόνια έζησε µέσα σε µια σπηλιά σε ένα στενό κελί, που έμοιαζε περισσότερο µε τάφο.Ο Άγιος Ιλαρίων έκανε πολλά θαύματα: απάλλαξε μια γυναίκα από δεκαπενταετή στείρωση, έσωσε από βέβαιο θάνατο τα παιδιά άλλης, µε επίκληση του Θεού ξανάδωσε το φως σε κάποια που ήταν τυφλή από τα παιδικά της χρόνια, ελευθέρωσε από άγριο δαίμονα ένα νεαρό και θεράπευσε πολλούς άλλους.

Στη συνέχεια επίσκεψη στη Μονή των Ιερέων ή Αγία Μονή, στην οποία από τον 10ο αιώνα κατέφευγαν πολλοί ιερείς για ησυχία, αυτοσυγκέντρωση και περισυλλογή. Τους ιερείς επισκέπτονταν πολλοί πιστοί για να τους συμβουλευθούν και να παρηγορηθούν. Εδώ θα έχουμε μια πεντάλεπτη διάλεξη με θέμα: Μονή των Ιερέων – Από την αρχαιότητα στον χριστιανισμό.Η Μονή των Ιερέων ή Αγία Μονή ή Αγία Μονή αγίων Νικολάου και Ευτυχίου όπως είναι ευρύτατα γνωστή, είναι κτισμένη σε μια όμορφη και απομακρυσμένη από το θόρυβο της πόλης τοποθεσία, μέσα σε πυκνή βλάστηση.

THEO2 XO 93 THEO2 XO 90 THEO2 XO 95

Επίσκεψη στο Μοναστήρι της Παναγίας Χρυσορρογιάτισσας, στο οποίο βρίσκεται η θαυματουργή εικόνα της Παναγίας, που πιθανολογείται ότι έχει αγιογραφήσει ο Ευαγγελιστής Λουκάς.

THEO2 XO 97 THEO2 XO 99

Μετά στη Λετύμβου, στην Εκκλησία Αγίων Κηρύκου και Ιουλίττης, γιου και μητέρας που κατάγονταν από το Ικόνιο της Μικράς Ασίας και μαρτύρησαν τον 3ο αιώνα, επί αυτοκράτορος Διοκλητιανού.

Επίσκεψη στην Γεροσκήπου (Ιεροί Κήποι) στην Εκκλησία της Αγίας Παρασκευής με τοιχογραφίες 9ου, 10ου, 12ου και 15ου αιώνα.

THEO2 XO 109 THEO2 XO 110

Ένα από τα αρχαιότερα μνημεία της Κύπρου. Η ιδρυσή του ανάγεται στον 9ο αιώνα. Είναι ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία της ελληνοχριστιανικής ταυτότητας των Ελληνοκυπρίων. Στό Ναό σώζονται αρχαιότατες τοιχογραφίες.

Επίσκεψη στα ψηφιδωτά της Πάφου, δίπλα στο λιμάνι

THEO2 XO 117

Επίσκεψη στην Οικία του Διονύσου, στην Έπαυλη του Θησέα, στην Έπαυλη του Αιώνα, στην Οικία του Ορφέα, στην Οικία των τεσσάρων εποχών, στη Ρωμαϊκή Αγορά, το Ωδείο και το Ασκληπιείο.

Επίσκεψη στην Ιερά Μονή του Αγίου Νεοφύτου

Ὁ μοναχός Νεόφυτος γεννήθηκε στα Λεύκαρα της επαρχίας Λάρνακας τὸ 1134 και σε ηλικία 18 ετῶν εισήλθε ως δόκιμος στη Μονή του Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου, στον Πενταδάκτυλο, πάνω απὸ την πρωτεύουσα Λευκωσία, όπου ασκήτευσε για έξι χρόνια. Το 1158, προσκυνητής στα Ιεροσόλυμα, μαθήτευσε στα μοναστήρια και ασκητήρια της Παλαιστίνης. Ἐνισχυμένος ἀπὸ τὸ ὄραμα της ησυχαστικής ζωής, γύρισε στην Κύπρο και αναζήτησε χώρο ήσυχο για να ασκητεύσει. Βρήκε ένα σπήλαιο κοντὰ στην πηγὴ και το χείμαρρο, εννέα χιλιόμετρα βορειοδυτικὰ τῆς Πάφου. Απὸ τον Ιούνιο του 1159 εγκαταστάθηκε εκεί και διαμόρφωσε τήν Εγκλείστρα του. Χώρισε το σπήλαιο με ένα εσωτερικό τοίχο, διαμόρφωσε το κελί του και έστησε αγία τράπεζα.

THEO2 XO 124 THEO2 XO 123 THEO2 XO 127

Η σπηλιά μετεξελίχθηκε σε σκήτη ολιγάριθμων μοναχών καὶ τελικὰ σέ κοινοβιακή μονή ἐμπνεόμενη ἀπὸ τὸ ἡσυχαστικὸ ἰδεῶδες.

Στην Ιερά Μονή Αγίου Νεοφύτου, μια πεντάλετη διάλεξη με θέμα: Βίος και πολιτεία του αγίου Νεοφύτου.

Επίσκεψη στον Ιερό Ναό Παναγίας Χρυσελεούσης Χλώρακας, ο οποίος είναι Βυζαντινού ρυθμού. Κτίστηκε τον 11ο ή 12ο αιώνα, σε τόπο που απαιτούσε η ίδια η εικόνα, αφού την μετέφεραν αλλού και εκείνη επέστρεφε στον ίδιο τόπο. Μετά από αιώνες ένας σταυροφόρος, μετανοιωμένος για όσα έκλεψε, πλήρωσε και αγιογραφήθηκε όλος ο ναός.

Ανάμεσα στις αγιογραφίες που διασώζονται υπάρχει και η μοναδική ίσως εικονογραφία στον κόσμο που κατά τα παλαιά πρότυπα ο Χριστός βρίσκεται στον Ιορδάνη ποταμό εντελώς γυμνός.

THEO2 XO 135 THEO2 XO 136

Η δημόσια Βάπτιση του Χριστού ως εναρκτήρια πράξη πριν από το δημόσιο έργο του συμβολίζει κατά πρώτον την απαλοιφή των μέχρι την ημέρα της βαπτίσεως αμαρτημάτων, και δεύτερον, την απαλλαγή από τις συνέπειες του προπατορικού αμαρτήματος.

Ο Χριστός όμως ως αναμάρτητος υιός του Θεού, δεν χρειαζόταν να απαλλαγεί από αμαρτίες, οπότε η βάπτιση του έγινε ως συγκατάβαση σε όλα τα ανθρώπινα για να καταδείξει «τι πρέπει ο άνθρωπος να πράττει».

Παναγία Χρυσοπολίτισσα

Η εκκλησία της Παναγίας Χρυσοπολίτισσας χτίστηκε το 13ο αιώνα πάνω στα ερείπια της μεγαλύτερης πρώιμης βυζαντινής βασιλικής του νησιού. Στον περίβολο μπορεί κανείς να δει τη Στήλη του Αποστόλου Παύλου, όπου σύμφωνα με την παράδοση μαστιγώθηκε ο Απόστολος Παύλος προτού ο Ρωμαίος κυβερνήτης Σέργιος Παύλος μυηθεί στο χριστιανισμό. Αρχικά η εκκλησία είχε επτά κλίτη, που αργότερα μειώθηκαν σε πέντε. Το δάπεδο της βασιλικής ήταν καλυμμένο με πολύχρωμα ψηφιδωτά, μερικά από τα οποία σώζονται ακόμα.

THEO2 XO 137 THEO2 XO 138 THEO2 XO 139

Ο Απόστολος Παύλος επισκέφτηκε την Κύπρο το 45 μ.Χ. για να μυήσει τον κυβερνήτη της εποχής στον χριστιανισμό. Οι προσπάθειές του πέτυχαν αλλά μόνο αφού δέθηκε και μαστιγώθηκε σε αυτόν τον, κατά τα άλλα κοινό, πέτρινο όγκο.

Η Στήλη του Αποστόλου Παύλου αποτελεί μία από τις δημοφιλείς στάσεις των προσκυνητών που έρχονται για να δουν τα θρησκευτικά αξιοθέατα αυτού του πρώιμου προπυργίου της χριστιανικής πίστης. Μαστιγώθηκε 40 φορές επειδή κήρυττε τις χριστιανικές διδαχές στο νησί.

Πεντάλεπτη διάλεξη με θέμα: Οι βασιλικές εκκλησίες της Κύπρου / Αποστόλων Βήματα.

Επίσκεψη στην κατακόμβη Αγίας Σολομονής, που είναι μια από μια ανοιχτή αυλή περιτριγυρισμένη από πέντε δωμάτια λαξευμένα στο βράχο, ένα από τα οποία έχει και μια πηγή.

THEO2 XO 142 THEO2 XO 144 THEO2 XO 146 THEO2 XO 148

Στο δυτικό τοίχο υπάρχουν Χριστιανικές τοιχογραφίες. Η Αγία Σολομωνή ήταν από τις πρώτες που απέρριψε την ειδωλολατρία και ασπάστηκε τον Χριστιανισμό. Η Σολομωνή κρύφτηκε στη σπηλιά για να γλυτώσει από τους διωγμούς των Ρωμαίων. Οι Ρωμαίοι έφραξαν την είσοδο, καταδικάζοντας την σε ένα σκληρό και αργό θάνατο.

Παρόλα αυτά όταν ανοίχτηκε ξανά η είσοδος μετά από χρόνια, η Αγία βγήκε ζωντανή. Η αγία Σολομονή της Πάφου θεωρείται ότι θεραπεύει όλες τις ασθένειες. Οι ενδιαφερόμενοι προσεύχονται στο ναΐδριο και κρεμούν κουρέλια σε ένα δέντρο μπροστά στην σπηλιά, σαν τάμα.

Μετά στην Κρήτου Τέρρα, φραγκοβυζαντινή εκκλησία της Αγίας Αικατερίνης

Ακολούθως στην Πόλη Χρυσοχούς, στο Βυζαντινό Μουσείο Αρσινόης, όπου υπάρχουν πολλές βυζαντινές και μεταβυζαντινές φορητές εικόνες, που χρονολογούνται από το 13° ως και το 19° αιώνα.

Γεύμα και ακολούθως επίσκεψη στο Αρχαιολογικό Μουσείο, στο οποίο υπάρχουν ευρήματα που προέρχονται από την αρχαία πόλη και τις νεκροπόλεις του Μαρίου, το οποίο μετονομάστηκε σε Αρσινόη τον 3ο αιώνα π.Χ., προς τιμή της αδελφής και συζύγου του Πτολεμαίου Β΄ Φιλάδελφου. Με πολλά αντικείμενα αντικατοπτρίζεται η ιστορική εξέλιξη της πόλης του Μαρίου-Αρσινόης και της ευρύτερης περιοχής, από τη νεολιθική περίοδο μέχρι και το μεσαίωνα.

Στην πλατεία της Πόλης Χρυσοχούς, θα επισκεφθούμε την Εκκλησία και το Πάρκο Αγίου Ανδρονίκου.

THEO2 XO 160 THEO2 XO 159 THEO2 XO 161

Στην εκκλησία υπάρχουν δείγματα τοιχογραφιών από τον 16ο αιώνα. Η εκκλησία χρησιμοποιήθηκε μετά την κατάκτηση της Κύπρου από τους Οθωμανούς το 1571 μέχρι το 1974 ως τζαμί.